Zapraszamy do Muzeum Partyzantów Polskich OSUCHY 44 na wystawę czasową Puszcza Solska – dziedzictwo wojen.
Tematem ekspozycji jest historia Puszczy Solskiej widziana z perspektywy konfliktów zbrojnych ostatnich wieków.
Puszcza Solska to rozległy kompleks leśny, który pod mchem i poszyciem skrywa dramatyczną, wojenną historię. Choć dziś kojarzy się z bogactwem natury, szumem borów i malowniczymi zakolami rzeki Tanwi, w przeszłości rzadko zaznawała spokoju. Mało który region w Polsce był areną tak wielu walk jak lasy w rejonie Osuch. Niedostępne bagna, gęste lasy oraz dawne trakty sprawiły, że te naturalne „lasy-fortece” od zawsze stanowiły idealne schronienie dla ściganych i arenę zaciętych zmagań. W XIX wieku przebiegała tu granica mocarstw zaborczych: Rosji i Austrii. W jej pobliżu, podczas powstania styczniowego w 1863 roku, rozegrały się zacięte bitwy pod Borowymi Młynami, Józefowem czy Kobylanką. Ponad pół wieku później, w czerwcu 1915 roku, nad Tanwią zatrzymał się front I wojny światowej. Świadectwem krwawej bitwy, w której zginęło ponad 500 żołnierzy, są widoczne do dziś w tutejszych lasach okopy oraz cmentarz wojenny w Podsośninie Łukowskiej. Największe dramaty rozegrały się jednak w tych lasach podczas II wojny światowej. W 1939 roku Wojsko Polskie starło się tu z Wehrmachtem, a w kolejnych latach las dawał schronienie Polakom uciekającym przed pacyfikacjami oraz ludności żydowskiej szukającej ratunku przed zagładą. Jednocześnie puszcza tętniła podziemnym życiem – powstawały tu bazy szkoleniowe Armii Krajowej, Batalionów Chłopskich oraz partyzantki sowieckiej. Wiosną 1944 roku region stał się prawdziwym „krajem partyzantów”, odpierającym ataki niemieckich sił pomocniczych, w tym Kałmuckiego Korpusu Kawalerii. Kulminacja nastąpiła w czerwcu 1944 roku, gdy Niemcy ruszyli z gigantyczną operacją Sturmwind II. Okrążeni żołnierze AK i BCh stanęli przed ostatecznym wyborem. Nocą z 24 na 25 czerwca pod Osuchami, nad rzeką Sopot, rozegrała się największa bitwa polskich partyzantów. Pod huraganowym ogniem karabinów, w blasku rac, Polacy rzucili się do heroicznego szturmu, by przerwać potrójny pierścień okrążenia. Dla wielu z nich Osuchy stały się miejscem wiecznego spoczynku. Puszcza Solska przez dziesięciolecia skrywała materialne relikty tamtych dni. Część spoczywała w leśnej ziemi, inne przez lata przechowywano w prywatnych domach. Dziś te dwa światy łączą się na wystawie. Ocalałe przedmioty zyskały status cennych eksponatów – świadków bolesnej historii i wojennego dziedzictwa regionu.
